Η γλωσσική έκδοση που βλέπετε τώρα βρίσκεται στο στάδιο της μετάφρασης.
Υπάρχει ήδη μετάφραση στις ακόλουθες γλώσσες
Swipe to change

Ποιας χώρας το δικαστήριο είναι αρμόδιο;

Ιταλία
Περιεχόμενο που παρέχεται από
European Judicial Network
Ευρωπαϊκό Δικαστικό Δίκτυο (για αστικές και εμπορικές υποθέσεις)

1 Πρέπει να απευθυνθώ στα τακτικά πολιτικά δικαστήρια ή σε κάποιο ειδικό δικαστήριο (για παράδειγμα εργατοδικείο);

Ορισμένες αστικές διαφορές πρέπει να εκδικάζονται από ειδικά δικαστήρια. Οι γεωργικές διαφορές εκδικάζονται από ειδικά τμήματα των τακτικών δικαστηρίων, ενώ οι εμπορικές και οι εταιρικές διαφορές εκδικάζονται από τα εμποροδικεία (tribunale delle imprese). Άλλα ειδικά δικαστήρια είναι τα δικαστήρια ανηλίκων και τα δικαστήρια για τα ύδατα δημοσίας χρήσεως. Σε όλες τις άλλες περιπτώσεις, οι αγωγές εκδικάζονται από τα τακτικά δικαστήρια, τα οποία μπορούν, ωστόσο, να ακολουθούν ειδικές διαδικασίες, για παράδειγμα στο πλαίσιο εργατικών διαφορών και διαφορών που αφορούν μισθώσεις.

2 Όταν έχουν αρμοδιότητα τα τακτικά πολιτικά δικαστήρια (δηλαδή αυτά τα δικαστήρια είναι αρμόδια για τις εν λόγω υποθέσεις), πώς μπορώ να βρω σε ποιο πρέπει να απευθυνθώ;

Το αρμόδιο δικαστήριο προσδιορίζεται με βάση την κατά τόπον αρμοδιότητα –ως γενική δωσιδικία του φυσικού προσώπου (foro generale delle persone fisiche) νοείται το δικαστήριο του τόπου διαμονής του εναγομένου– ή με βάση την αξία της αγωγής, σύμφωνα με την οποία η αγωγή εκδικάζεται είτε από το Ειρηνοδικείο (giudice di pace) είτε από το γενικό δικαστήριο (tribunale), ή με βάση το επίδικο ζήτημα, δεδομένου ότι ορισμένες υποθέσεις δικάζονται από συγκεκριμένα δικαστήρια, ανεξαρτήτως της αξίας τους, όπως, για παράδειγμα, οι αιτήσεις ακύρωσης γάμου, οι οποίες εκδικάζονται από το πολυμελές πρωτοδικείο.

2.1 Υπάρχει διαφοροποίηση μεταξύ κατωτέρων και ανωτέρων τακτικών πολιτικών δικαστηρίων (για παράδειγμα τα πρωτοδικεία ως κατώτερα δικαστήρια και τα περιφερειακά δικαστήρια ως ανώτερα δικαστήρια) και αν ναι, ποιο δικαστήριο είναι αρμόδιο για την υπόθεση μου;

Δεν υπάρχει ιεραρχική σχέση μεταξύ των δικαστηρίων υπάρχουν μόνο δικαστήρια με διαφορετική αρμοδιότητα. Σε συνάρτηση με την αξία της απαίτησης, η υπόθεση εκδικάζεται πρωτοδίκως από το Ειρηνοδικείο ή από το γενικό δικαστήριο. Ανάλογα με το αντικείμενο της υπόθεσης, αρμόδιο είναι το μονομελές ή το πολυμελές πρωτοδικείο. Ένδικα μέσα κατά αποφάσεων που εκδίδονται σε πρώτο βαθμό ασκούνται συνήθως ενώπιον των Εφετείων (corti d’appello). Σε ορισμένες περιπτώσεις, ωστόσο, η διαδικασία πρέπει να κινηθεί ενώπιον του Εφετείου (υποθέσεις στις οποίες το Εφετείο έχει λειτουργική αρμοδιότητα (competenza funzionale)), για παράδειγμα στο πλαίσιο αιτήσεων ακύρωσης αποφάσεων διαιτησίας). Κατά κανόνα, μια υπόθεση εκδικάζεται από το εν προκειμένω αρμόδιο πρωτοβάθμιο δικαστήριο του τόπου διαμονής του εναγομένου.

2.2 Κατά τόπον αρμοδιότητα (είναι αρμόδιο για την υπόθεση μου το δικαστήριο της πόλης Α ή το δικαστήριο της πόλης Β;)

Προκειμένου να προσδιοριστεί το κατά τόπον αρμόδιο πρωτοβάθμιο δικαστήριο, πρέπει να ελεγχθεί η πόλη διαμονής ή κατοικίας του εναγομένου, που αποτελεί, όπως έχει ήδη προαναφερθεί, τη «γενική δωσιδικία του φυσικού προσώπου», ή να προσδιοριστεί το δικαστήριο άλλου τόπου όπου τα δικαστήρια έχουν ενδεχομένως εναλλακτική αρμοδιότητα στη συγκεκριμένη κατηγορία υπόθεσης, όπως το δικαστήριο του τόπου όπου προέκυψε η υποχρέωση σε διαφορές που αφορούν συμβατικές υποχρεώσεις.

Για ορισμένες διαφορές υπάρχουν ωστόσο ειδικά δικαστήρια με αποκλειστική αρμοδιότητα. Σε υποθέσεις που αφορούν καταναλωτές, δικαιοδοσία έχει το δικαστήριο του τόπου διαμονής ή κατοικίας του καταναλωτή, ενώ σε υποθέσεις που αφορούν δικαιώματα ακίνητης περιουσίας και εξώσεις ή επανακτήσεις περιουσιακών στοιχείων, έχει δικαιοδοσία το δικαστήριο του τόπου όπου βρίσκεται η ακίνητη περιουσία (locus rei sitae).

2.2.1 Ο βασικός κανόνας της κατά τόπον αρμοδιότητας

Για τα φυσικά πρόσωπα, γενική δωσιδικία έχει συνήθως το δικαστήριο του τόπου διαμονής (residenza) ή κατοικίας (domicilio) του εναγομένου ή, εάν ο εν λόγω τόπος είναι άγνωστος, το δικαστήριο του τόπου όπου παραμένει ο εναγόμενος (dimora). Εάν ο εναγόμενος δεν διαθέτει διαμονή, κατοικία ή οτιδήποτε από τα προαναφερόμενα στην Ιταλία, ή εάν τα προαναφερόμενα είναι άγνωστα, αρμόδιο δικαστήριο είναι εκείνο του τόπου διαμονής του ενάγοντος.

Για τα νομικά πρόσωπα, αρμόδιο δικαστήριο είναι το δικαστήριο του τόπου στον οποίο βρίσκεται η έδρα τους ή (κατ' επιλογή του ενάγοντος) μια εγκατάσταση και ένας αντιπρόσωπος εξουσιοδοτημένος να ενεργεί εξ ονόματός τους. Εταιρείες χωρίς νομική προσωπικότητα, ενώσεις και επιτροπές έχουν την έδρα τους στον τόπο όπου ασκούν συνήθως τη δραστηριότητά τους σε συνεχή βάση.

2.2.2 Εξαιρέσεις στον βασικό κανόνα

Εξαιρέσεις από τον κανόνα γενικής δωσιδικίας αποτελούν τα δικαστήρια που έχουν αποκλειστική αρμοδιότητα, για παράδειγμα, σε υποθέσεις καταναλωτών, στις οποίες αρμόδιο δικαστήριο είναι το δικαστήριο του τόπου διαμονής ή κατοικίας του καταναλωτή.

2.2.2.1 Πότε μπορώ να επιλέξω ανάμεσα στο δικαστήριο του τόπου κατοικίας του εναγομένου (το δικαστήριο του βασικού κανόνα) και κάποιο άλλο δικαστήριο;

Σε ορισμένες περιπτώσεις παρέχεται η δυνατότητα επιλογής μεταξύ της γενικής και της εναλλακτικής δωσιδικίας. Για παράδειγμα, ταυτόχρονα με τη γενική δωσιδικία του φυσικού ή του νομικού προσώπου, ο ενάγων μπορεί επίσης να επιλέξει την προαιρετική ειδική δωσιδικία για υποθέσεις που αφορούν ενοχικά δικαιώματα (προσωπικές αγωγές). Στις υποθέσεις αυτές, ο ενάγων μπορεί να επιλέξει τη γενική δωσιδικία ή να προσφύγει στο δικαστήριο του τόπου όπου προέκυψε η σχετική υποχρέωση (το γενεσιουργό αίτιο μπορεί να είναι συμβατικό ή εξωσυμβατικό) ή στο δικαστήριο του τόπου όπου πρέπει να εκτελεσθεί η υποχρέωση (άρθρο 20 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας). Τα δύο προαιρετικά ειδικά δικαστήρια που προβλέπονται δυνάμει του άρθρου 20 έχουν συντρέχουσα αρμοδιότητα μεταξύ τους και με το δικαστήριο της γενικής δωσιδικίας.

2.2.2.2 Σε ποιες περιπτώσεις υποχρεούμαι να επιλέξω δικαστήριο άλλο από αυτό της κατοικίας του εναγομένου (το δικαστήριο του βασικού κανόνα);

Η υποχρέωση αυτή προκύπτει όταν ένα δικαστήριο έχει αποκλειστική δικαιοδοσία. Παράδειγμα αποτελεί το δικαστήριο του τόπου όπου βρίσκεται η ακίνητη περιουσία σε υποθέσεις εξώσεων ή διαφορών σχετικών με τα δικαιώματα ιδιοκτησίας. Ένα άλλο παράδειγμα είναι οι διαφορές σε υποθέσεις καταναλωτών, στις οποίες αρμόδιο δικαστήριο είναι πάντα το δικαστήριο του τόπου διαμονής του καταναλωτή.

2.2.2.3 Μπορούν οι διάδικοι να αναθέσουν αρμοδιότητα σε δικαστήριο που άλλως δεν θα είχε αρμοδιότητα;

Εξαιρουμένων των περιπτώσεων υποχρεωτικής δικαιοδοσίας (π.χ. στην περίπτωση της εδαφικής δικαιοδοσίας σε υποθέσεις που αφορούν στοιχεία ακίνητης περιουσίας), οι διάδικοι μπορούν να συμφωνήσουν από κοινού διαφορετική δωσιδικία (άρθρο 20 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας).

3 Όταν έχουν αρμοδιότητα τα ειδικά δικαστήρια, πώς μπορώ να βρω σε ποιο πρέπει να απευθυνθώ;

Ανάλογα με τη φύση της διαφοράς, δικαιοδοσία έχουν τα τακτικά δικαστήρια, τα οποία εκδικάζουν υποθέσεις που αφορούν προσωπικά δικαιώματα, ή τα ειδικά δικαστήρια που εξετάζουν τα θεμιτά συμφέροντα στο πλαίσιο συναλλαγών με τις δημόσιες αρχές ή άλλα ειδικά ζητήματα (π.χ. διοικητικό δικαστήριο, ελεγκτικό συνέδριο ή φορολογικό δικαστήριο).

Στο πλαίσιο του συστήματος των τακτικών δικαστηρίων, το αντικείμενο της διαφοράς καθορίζει αν η υπόθεση θα εκδικαστεί ενώπιον ειδικού τμήματος ή δικαστή. Για παράδειγμα, οι διαφορές που αφορούν εταιρείες εκδικάζονται από το εμποροδικείο.

Σχετικοί σύνδεσμοι

http://www.giustizia.it/

Σχετικά παραρτήματα

Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας, άρθρα 1-30 Α PDF (125 Kb) it

Τελευταία επικαιροποίηση: 30/07/2019

Την έκδοση αυτής της σελίδας στην εθνική γλώσσα διαχειρίζεται ο αντίστοιχος αρμόδιος επαφής του ΕΔΔ. Οι μεταφράσεις έχουν γίνει από την αρμόδια υπηρεσία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι τυχόν αλλαγές που επιφέρει η αρμόδια εθνική αρχή στο πρωτότυπο ενδέχεται να μην έχουν περιληφθεί ακόμα στις μεταφράσεις. Η Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Δικαστικό Δίκτυο δεν αναλαμβάνουν καμία απολύτως ευθύνη όσον αφορά πληροφορίες ή δεδομένα που περιέχονται ή αναφέρονται στο παρόν έγγραφο. Βλ. την ανακοίνωση νομικού περιεχομένου για τους κανόνες πνευματικής ιδιοκτησίας που ισχύουν στο κράτος μέλος που είναι αρμόδιο για την παρούσα σελίδα.

Σχόλια

Χρησιμοποιήστε το παρακάτω δελτίο για να διατυπώσετε τα σχόλια και τις παρατηρήσεις σας για τον νέο μας ιστότοπο