Περιορισμοί στην κληρονομική διαδοχή – ειδικοί κανόνες

Πορτογαλία
Περιεχόμενο που παρέχεται από
European Judicial Network
Ευρωπαϊκό Δικαστικό Δίκτυο (για αστικές και εμπορικές υποθέσεις)

1 Περιλαμβάνει το δίκαιο του εν λόγω κράτους μέλους ειδικούς κανόνες οι οποίοι, για λόγους που αφορούν την οικονομική, οικογενειακή ή κοινωνική τους χρήση, θέτουν περιορισμούς που αφορούν ή επηρεάζουν την κληρονομική διαδοχή σε σχέση με ορισμένα ακίνητα, επιχειρήσεις ή άλλες ειδικές κατηγορίες περιουσιακών στοιχείων που βρίσκονται στο κράτος μέλος αυτό;

Ναι, η διαδοχή σε ορισμένα περιουσιακά στοιχεία περιορίζεται ή επηρεάζεται από συγκεκριμένους κανόνες.

ΣΤΟΝ ΑΣΤΙΚΟ ΚΩΔΙΚΑ

Το άρθρο 1476 παράγραφος 1 στοιχείο α) και το άρθρο 1485 του Αστικού Κώδικα (Código Civil) ορίζουν ότι η επικαρπία και το εμπράγματο δικαίωμα χρήσης και οίκησης αποσβένονται κατά τον νόμο με τον θάνατο του δικαιούχου τους.

Τα άρθρα 2103-A και 2103-B του Αστικού Κώδικα προβλέπουν κληροδοσία εκ του νόμου: ο επιζών σύζυγος προηγείται, κατά τον χρόνο της διανομής, ως προς το δικαίωμα οίκησης στην οικογενειακή εστία και το εξαίρετο, με τις προϋποθέσεις που ορίζονται στον Κώδικα.

ΣΤΟΝ ΚΩΔΙΚΑ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ

Το άρθρο 184 του Κώδικα Εταιρειών (Código das Sociedades Comerciais) ορίζει ότι, σε περίπτωση θανάτου εταίρου ομόρρυθμης εταιρείας, εκτός αν άλλως ορίζει το καταστατικό της εταιρείας, οι εναπομείναντες εταίροι πρέπει να καταβάλουν την αξία του σχετικού εταιρικού μεριδίου στον διάδοχο (κληρονόμο) στον οποίο έχουν επαχθεί τα δικαιώματα του θανόντος, εκτός αν επιλέξουν να λύσουν την εταιρεία και να ενημερώσουν σχετικά τον διάδοχο εντός 90 ημερών από την ημερομηνία που έλαβαν γνώση του θανάτου του εταίρου. Ωστόσο, οι επιζώντες εταίροι μπορούν να συνεχίσουν την εταιρεία με τον διάδοχο του θανόντος, αν ο διάδοχος παρέχει τη ρητή του συναίνεση προς τούτο.

Το άρθρο 225 του Κώδικα Εταιρειών ορίζει ότι το καταστατικό εταιρείας περιορισμένης ευθύνης μπορεί να προβλέπει ότι, σε περίπτωση θανάτου εταίρου, το μερίδιό του δεν μεταβιβάζεται στους διαδόχους του θανόντος, ενώ μπορεί επίσης να εξαρτήσει τη μεταβίβαση από ορισμένες προϋποθέσεις.

Εάν, λόγω τέτοιας συμφωνίας, δεν μεταβιβαστεί το μερίδιο στους διαδόχους του θανόντος εταίρου, η εταιρεία πρέπει να το αποσβέσει, να το αποκτήσει ή να μεριμνήσει για την απόκτησή του από εταίρο ή τρίτο εάν κανένα από αυτά τα μέτρα δεν ληφθεί εντός 90 ημερών από τη γνωστοποίηση του θανάτου του εταίρου, το μερίδιο θεωρείται ότι έχει μεταβιβαστεί.

Σύμφωνα με τα άρθρα 469 και 475 του Κώδικα Εταιρειών, το ίδιο σύστημα ισχύει σε περίπτωση θανάτου εταίρου ετερόρρυθμης εταιρείας.

Σύμφωνα με το άρθρο 252 παράγραφος 4 του Κώδικα Εταιρειών, η διαχείριση εταιρείας περιορισμένης ευθύνης δεν υπόκειται σε διαδοχή αιτία θανάτου, ακόμη και σε σχέση με ένα μερίδιο.

ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΟΠΛΑ ΚΑΙ ΠΥΡΟΜΑΧΙΚΑ

Το άρθρο 37 του νομικού πλαισίου για τα όπλα και τα πυρομαχικά (Regime Jurídico das Armas e Munições), το οποίο έχει εγκριθεί με τον νόμο αριθ. 5/2006 της 23ης Φεβρουαρίου 2006, ορίζει ότι η διαδοχή αιτία θανάτου (mortis causa) σε δηλωμένο όπλο επιτρέπεται μόνο με την άδεια του αρχηγού της PSP [Polícia de Segurança Publica (αστυνομική αρχή)], η οποία μπορεί να αποκτηθεί δυνάμει της παραπάνω νομικής διάταξης.

Η επικαιροποιημένη έκδοση του Αστικού Κώδικα διατίθεται στην πορτογαλική γλώσσα στη διεύθυνση: http://www.pgdlisboa.pt/leis/lei_mostra_articulado.php?nid=775&tabela=leis&so_miolo=&

Η επικαιροποιημένη έκδοση του Κώδικα Εταιρειών διατίθεται στην πορτογαλική γλώσσα στη διεύθυνση: http://www.pgdlisboa.pt/leis/lei_mostra_articulado.php?nid=524&tabela=leis&so_miolo=&

Το νομικό πλαίσιο για τα όπλα και τα πυρομαχικά, το οποίο έχει εγκριθεί με τον νόμο αριθ. 5/2006 της 23ης Φεβρουαρίου 2006, διατίθεται στην πορτογαλική γλώσσα στη διεύθυνση: http://www.pgdlisboa.pt/leis/lei_mostra_articulado.php?nid=692&tabela=leis&so_miolo.

2 Σύμφωνα με το δίκαιο του εν λόγω κράτους μέλους, είναι οι ειδικοί αυτοί κανόνες εφαρμοστέοι στην κληρονομική διαδοχή σε σχέση με τα προαναφερθέντα περιουσιακά στοιχεία ανεξαρτήτως του δικαίου που διέπει την κληρονομική διαδοχή;

Η απάντηση είναι θετική στην περίπτωση κατά την οποία η επικαρπία και το εμπράγματο δικαίωμα χρήσης και οίκησης αποσβένονται αιτία θανάτου, καθώς και στην περίπτωση των προαναφερόμενων κανόνων του Κώδικα Εταιρειών και του νομικού πλαισίου για τα όπλα και τα πυρομαχικά.

Το εν λόγω συμπέρασμα απορρέει επίσης από τις διατάξεις του άρθρου 1 παράγραφος 2 στοιχεία η), ια) και ιβ) του κανονισμού αριθ. 650/2012.

Η απάντηση είναι αρνητική στην περίπτωση της εκ του νόμου κληροδοσίας που ορίζεται στα άρθρα 2103-A και 2103-B του Αστικού Κώδικα.

Ωστόσο, η παραπάνω απάντηση δεν θίγει τη δυνατότητα διαφορετικών ερμηνειών από τα δικαστήρια.

3 Προβλέπει το δίκαιο του εν λόγω κράτους μέλους ειδικές διαδικασίες για να διασφαλίζεται η συμμόρφωση προς τους ανωτέρω ειδικούς κανόνες;

Κατά την επαγωγή της κληρονομίας, ο Αστικός Κώδικας περιλαμβάνει κανόνες οι οποίοι απονέμουν εξουσίες διαχείρισης της κληρονομίας και μπορούν να διασφαλίσουν τη συμμόρφωση με τους ειδικούς κανόνες που αναφέρθηκαν παραπάνω.

Οι διαδικασίες και οι αρχές του Αστικού Κώδικα που προβλέπουν τους κανόνες αυτούς έχουν ως εξής:

  • εκκρεμούσης της κληρονομίας – δηλαδή, μετά την επαγωγή της και πριν από την αποδοχή ή την κήρυξή της ως αζήτητης υπέρ του κράτους–, οι νόμιμοι διάδοχοι (άρθρο 2047) ή ο εκτελεστής της σχολάζουσας κληρονομίας (άρθρο 2048) μπορούν να ρυθμίσουν τη διαχείριση των περιουσιακών στοιχείων σε περίπτωση που η καθυστέρηση λήψης μέτρων θα ήταν επιζήμια
  • μετά την αποδοχή της κληρονομίας, η κληρονομία διοικείται από τον διαχειριστή της κληρονομίας (άρθρα 2079 και 2087)
  • ο διαχειριστής της κληρονομίας μπορεί να ζητήσει από τους κληρονόμους ή από τρίτους να παραδώσουν τα περιουσιακά στοιχεία που θα τεθούν υπό τη διαχείρισή του και να ασκήσει αγωγές προστασίας της νομής και αποβολής για να διατηρήσει ή να διασφαλίσει την ανάληψη της κατοχής των πραγμάτων που τελούν υπό τη διαχείρισή του (άρθρο 2088)
  • ο διαχειριστής της κληρονομίας μπορεί να εισπράττει εισπρακτέες κληρονομιαίες οφειλές, αν η είσπραξη ενδέχεται να κινδυνεύσει λόγω καθυστέρησης ή αν η καταβολή γίνεται εκουσίως από τον οφειλέτη (άρθρο 2089)
  • επιπλέον, ο κληρονόμος μπορεί να ασκήσει αγωγή για να ζητήσει τη δικαστική αναγνώριση της ιδιότητάς του ως κληρονόμου και την απόδοση όλων των κληρονομιαίων περιουσιακών στοιχείων ή μέρους αυτών έναντι όσων τα κατέχουν ως κληρονόμοι ή με άλλη ιδιότητα ή ακόμη και χωρίς καμία ιδιότητα (άρθρο 2075).

ΣΗΜΕΙΩΣΗ

Οι πληροφορίες που περιλαμβάνονται στο παρόν ενημερωτικό δελτίο δεν είναι εξαντλητικές ή δεσμευτικές για το σημείο επαφής, τα δικαστήρια ή άλλους φορείς και αρχές. Παρότι ενημερώνονται τακτικά, τα ενημερωτικά δελτία μπορεί να μην περιλαμβάνουν όλες τις νομοθετικές αναθεωρήσεις και, ως εκ τούτου, δεν μπορούν να υποκαταστήσουν τα εκάστοτε ισχύοντα νομικά κείμενα.

Τελευταία επικαιροποίηση: 14/10/2019

Την έκδοση αυτής της σελίδας στην εθνική γλώσσα διαχειρίζεται ο αντίστοιχος αρμόδιος επαφής του ΕΔΔ. Οι μεταφράσεις έχουν γίνει από την αρμόδια υπηρεσία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι τυχόν αλλαγές που επιφέρει η αρμόδια εθνική αρχή στο πρωτότυπο ενδέχεται να μην έχουν περιληφθεί ακόμα στις μεταφράσεις. Η Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Δικαστικό Δίκτυο δεν αναλαμβάνουν καμία απολύτως ευθύνη όσον αφορά πληροφορίες ή δεδομένα που περιέχονται ή αναφέρονται στο παρόν έγγραφο. Βλ. την ανακοίνωση νομικού περιεχομένου για τους κανόνες πνευματικής ιδιοκτησίας που ισχύουν στο κράτος μέλος που είναι αρμόδιο για την παρούσα σελίδα.

Σχόλια

Χρησιμοποιήστε το παρακάτω δελτίο για να διατυπώσετε τα σχόλια και τις παρατηρήσεις σας για τον νέο μας ιστότοπο