Αφερεγγυότητα/πτώχευση

Ιταλία
Περιεχόμενο που παρέχεται από
European Judicial Network
Ευρωπαϊκό Δικαστικό Δίκτυο (για αστικές και εμπορικές υποθέσεις)

1 Εναντίον ποιων μπορούν να κινηθούν διαδικασίες αφερεγγυότητας;

Διαδικασίες αφερεγγυότητας μπορούν να κινηθούν εναντίον εμπόρων (φυσικών προσώπων ή εταιρειών), υπό τον όρο ότι αυτοί διαθέτουν:

α) είτε ενεργητικό αξίας 300 000 ευρώ και άνω κατά τα τρία έτη που προηγούνται της αίτησης πτώχευσης ή συμβιβασμού με τους πιστωτές

α) είτε μικτό ετήσιο εισόδημα ύψους 200 000 ευρώ και άνω κατά τα τρία έτη που προηγούνται της αίτησης πτώχευσης ή συμβιβασμού με τους πιστωτές

γ) είτε συνολικές οφειλές (κατά την ημερομηνία της αίτησης πτώχευσης ή συμβιβασμού με τους πιστωτές) ύψους 500 000 ευρώ και άνω (ανεξαρτήτως της ημερομηνίας κατά την οποία γεννήθηκαν)

2 Ποιες είναι οι προϋποθέσεις για την έναρξη διαδικασιών αφερεγγυότητας;

α) Για την πτώχευση απαιτείται η αφερεγγυότητα του επιχειρηματία ή της επιχείρησης. Η σχετική αίτηση μπορεί να υποβληθεί από:

- τον οφειλέτη

- πιστωτή

- την Εισαγγελία

β) Για τον προληπτικό διακανονισμό με τους πιστωτές (concordato preventivo) απαιτείται ο επιχειρηματίας ή η επιχείρηση να βρίσκεται σε δυσχερή θέση (δηλαδή να αντιμετωπίζει οικονομικές δυσκολίες που δεν είναι αρκετά σοβαρές ώστε να επιφέρουν πτώχευση). Η σχετική αίτηση μπορεί να υποβληθεί μόνο από τον οφειλέτη.

3 Ποια περιουσιακά στοιχεία ανήκουν στην πτωχευτική περιουσία; Πώς αντιμετωπίζονται τα περιουσιακά στοιχεία που αποκτώνται από τον οφειλέτη ή που περιέρχονται σε αυτόν μετά την έναρξη της διαδικασίας αφερεγγυότητας;

Όλα τα περιουσιακά στοιχεία ανήκουν στην πτωχευτική περιουσία, εκτός από:

1) περιουσιακά στοιχεία και δικαιώματα αυστηρά προσωπικού χαρακτήρα

2) επιδόματα διατροφής, μισθούς, συντάξεις, ημερομίσθια και τα εισοδήματα του πτωχού από τη δραστηριότητά του, εντός του αναγκαίου ορίου για τη συντήρηση του ίδιου και της οικογένειάς του

3) εισοδήματα που απορρέουν από τη νόμιμη επικαρπία επί περιουσιακών στοιχείων των τέκνων του πτωχού, περιουσιακά στοιχεία που δεσμεύονται ειδικά για τις ανάγκες της οικογένειας (fondo patrimoniale) και το εισόδημα από αυτά τα περιουσιακά στοιχεία, εκτός από τις περιπτώσεις που προβλέπονται από το άρθρο 170 του Αστικού Κώδικα

4) εκ του νόμου ακατάσχετα στοιχεία.

Η πτωχευτική περιουσία περιλαμβάνει επίσης όλα τα περιουσιακά στοιχεία τα οποία αποκτώνται από τον πτωχό μετά την έναρξη της διαδικασίας, δεν περιλαμβάνει όμως τις υποχρεώσεις που δημιουργήθηκαν για την απόκτηση και διατήρηση των στοιχείων αυτών.

4 Ποιες εξουσίες έχουν ο οφειλέτης και ο διαχειριστής της διαδικασίας αφερεγγυότητας, αντίστοιχα;

Ο διαχειριστής αφερεγγυότητας (σύνδικος) έχει την εξουσία και το καθήκον να διοικεί την περιουσία, να την εκποιεί και να διανέμει το προϊόν της πώλησης στους πιστωτές.

Ο πτωχός μπορεί να υποβάλλεται σε ερωτήσεις από τον σύνδικο με σκοπό την απόκτηση πληροφοριών. Μπορεί επίσης να προσβάλλει μέτρα που λαμβάνονται από τον σύνδικο και τον εισηγητή δικαστή, μόνο όμως εάν αυτά έχουν ληφθεί κατά παράβαση του νόμου (συνεπώς, δεν μπορεί να αμφισβητήσει απλώς τη σκοπιμότητα τέτοιων μέτρων).

5 Κάτω από ποιες προϋποθέσεις μπορεί να προταθεί συμψηφισμός;

Πρόσωπα που πρέπει να καταβάλουν χρήματα στον διαχειριστή αφερεγγυότητας μπορούν να συμψηφίσουν την οφειλή τους με δική τους ανταπαίτηση (controcredito) στο πλαίσιο της ίδιας διαδικασίας, μόνο όμως εάν τόσο η οφειλή όσο και η ανταπαίτηση γεννήθηκαν πριν από την έναρξη της διαδικασίας.

6 Ποια αποτελέσματα έχουν οι διαδικασίες αφερεγγυότητας επί των υφισταμένων συμβάσεων στις οποίες ο οφειλέτης αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος;

Ο σύνδικος αποφασίζει εάν θα καταγγελθούν ή όχι οι συμβάσεις που βρίσκονταν σε ισχύ κατά την έναρξη της διαδικασίας αφερεγγυότητας.

7 Ποια αποτελέσματα έχουν οι διαδικασίες αφερεγγυότητας επί των ατομικών διώξεων εκ μέρους πιστωτών (εκτός εάν υφίσταται εκκρεμοδικία);

Μετά την έναρξη της διαδικασίας αφερεγγυότητας, οι πιστωτές μπορούν να κινήσουν νομικές διαδικασίες μόνο εάν δεν το πράξει ο σύνδικος (σκοπίμως ή εξ αμελείας).

8 Ποια αποτελέσματα έχουν οι διαδικασίες αφερεγγυότητας επί των εκκρεμών κατά τον χρόνο της έναρξης της διαδικασίας αφερεγγυότητας δικών;

Αγωγές πιστωτή κατά προσώπου το οποίο στη συνέχεια κηρύσσεται σε πτώχευση συνεχίζονται μόνο από τον σύνδικο.

9 Ποια είναι τα κύρια χαρακτηριστικά της συμμετοχής των πιστωτών στη διαδικασία αφερεγγυότητας;

Η επιτροπή πιστωτών αποτελείται από τρεις ή πέντε πιστωτές και έχει εκτενείς εξουσίες, καθώς:

- εγκρίνει συναλλαγές, συμβιβασμούς, την παραίτηση από αγωγή, την αναγνώριση δικαιωμάτων τρίτων, την εξάλειψη υποθήκης, την επιστροφή εμπράγματων ασφαλειών, την αποδέσμευση εγγυήσεων, την αποδοχή κληρονομιάς και δωρεάς, και κάθε άλλη πράξη ειδικής διαχείρισης

- υποβάλλει αίτηση στο δικαστήριο για την αντικατάσταση του συνδίκου

- εγκρίνει το σχέδιο της εκκαθάρισης

- εξουσιοδοτεί τον σύνδικο να αναλάβει τις συμβάσεις που βρίσκονται σε ισχύ κατά την ημερομηνία κήρυξης της πτώχευσης

- παρίσταται στις εργασίες απογραφής της πτωχευτικής περιουσίας

- έχει πρόσβαση στον φάκελο της διαδικασίας

- εξουσιοδοτεί τον σύνδικο να εξαιρέσει από το ενεργητικό ένα ή περισσότερα στοιχεία ή να μην προβεί στη ρευστοποίηση αυτών εάν η ρευστοποίηση φαίνεται προδήλως απρόσφορη

- υποβάλλει αίτηση προς τον εισηγητή δικαστή για την αναστολή της εκποίησης περιουσιακών στοιχείων.

Επιπροσθέτως των ανωτέρω εξουσιών ενεργητικής διαχείρισης, η επιτροπή των πιστωτών τοποθετείται επί μέτρων που λαμβάνονται από τον εισηγητή δικαστή ή από το δικαστήριο, και συγκεκριμένα επί των παρακάτω:

- της εξουσιοδότησης των ενέγγυων πιστωτών να πουλήσουν περιουσιακά στοιχεία που διακρατούνται ως ασφάλεια

- της εξουσιοδότησης του εισηγητή δικαστή να συνεχίσει προσωρινά τη λειτουργία της επιχείρησης (η συνέχιση της λειτουργίας απαιτεί την έγκριση της επιτροπής των πιστωτών)

- της εξουσιοδότησης του εισηγητή δικαστή να εκμισθώσει την επιχείρηση (η εκμίσθωση απαιτεί την έγκριση της επιτροπής των πιστωτών)

10 Με ποιον τρόπο μπορεί ο διαχειριστής/διαχειρίστρια αφερεγγυότητας να χρησιμοποιήσει ή να διαθέσει περιουσιακά στοιχεία της πτωχευτικής περιουσίας;

Ο σύνδικος έχει το δικαίωμα (υπό τον όρο ότι θα έχει λάβει την προηγούμενη έγκριση):

- να συνεχίσει τη δραστηριότητα της επιχείρησης

- να εκμισθώσει την επιχείρηση

- να εκποιήσει το σύνολο της περιουσίας με σκοπό να διανείμει το προϊόν στους πιστωτές

- να αποφασίσει να μην εκποιήσει περιουσιακά στοιχεία χαμηλής αξίας.

11 Ποιες απαιτήσεις δύνανται να αναγγελθούν κατά της πτωχευτικής περιουσίας του οφειλέτη και με ποιον τρόπο αντιμετωπίζονται οι απαιτήσεις που προκύπτουν μετά την έναρξη της διαδικασίας αφερεγγυότητας;

Κάθε πιστωτής μπορεί να υποβάλει στο δικαστήριο αίτηση για κήρυξη του οφειλέτη σε πτώχευση. Δεν είναι απαραίτητο ο πιστωτής να διαθέτει εκτελεστό τίτλο. Αυτό που έχει σημασία είναι να τεκμηριώνεται η απαίτηση.

Όλοι οι πιστωτές (συμπεριλαμβανομένων και εκείνων που έχουν υποβάλει αίτηση για κήρυξη του οφειλέτη σε πτώχευση και η αίτησή τους έχει γίνει δεκτή) οφείλουν να αναγγείλουν τις απαιτήσεις τους μετά την έναρξη της διαδικασίας αφερεγγυότητας.

12 Ποιοι είναι οι κανόνες που διέπουν την αναγγελία, την εξέλεγξη και την τελική επαλήθευση των απαιτήσεων;

Οι πιστωτές μπορούν να αναγγείλουν τις απαιτήσεις τους χωρίς να διαθέτουν νομική εκπροσώπηση.

Η αναγγελία πρέπει να περιλαμβάνει τα έγγραφα που τεκμηριώνουν την απαίτηση και υποβάλλεται ηλεκτρονικά (μέσω πιστοποιημένου ηλεκτρονικού ταχυδρομείου).

13 Ποιοι είναι οι κανόνες που διέπουν τη διανομή του προϊόντος της ρευστοποίησης των περιουσιακών στοιχείων; Με ποιον τρόπο κατατάσσονται οι απαιτήσεις και τα δικαιώματα των πιστωτών;

Το προϊόν από την εκποίηση της περιουσίας διανέμεται στους πιστωτές κατά σειρά προτεραιότητας. Για πολλές απαιτήσεις (υποθήκες, ενέχυρα, γενικές ή ειδικές προνομιούχες απαιτήσεις), ο νόμος προβλέπει δικαίωμα προνομιακής ικανοποίησης επί ολόκληρης της περιουσίας ή επί μέρους αυτής.

Εάν, όπως συμβαίνει σχεδόν πάντα, το προϊόν της εκποίησης δεν επαρκεί για την ικανοποίηση όλων των απαιτήσεων, διανέμεται όχι κατ’ αναλογία με το ύψος της απαίτησης αλλά σύμφωνα με τη σειρά προτεραιότητας που προβλέπεται στον Αστικό Κώδικα.

14 Ποιες είναι οι προϋποθέσεις και τα αποτελέσματα της περάτωσης της διαδικασίας αφερεγγυότητας (ιδίως διά πτωχευτικού συμβιβασμού);

Η διαδικασία αφερεγγυότητας περατώνεται όταν:

- δεν έχουν αναγγελθεί απαιτήσεις

- έχουν ικανοποιηθεί όλες οι απαιτήσεις

- έχει διανεμηθεί το σύνολο του προϊόντος από την εκποίηση της περιουσίας

- διαπιστώνεται ότι δεν υπάρχουν περιουσιακά στοιχεία προς εκποίηση ή άλλα ποσά προς είσπραξη.

Με την περάτωση της διαδικασίας αφερεγγυότητας, ο πτωχός ανακτά την ενεργητική νομιμοποίηση και την ικανότητα διαδίκου και μπορεί να αποκτά περιουσία χωρίς να αυτή να περιέρχεται στην κατοχή του συνδίκου.

O προληπτικός διακανονισμός και ο πτωχευτικός συμβιβασμός περατώνονται με την επικύρωση της συμφωνίας μεταξύ του οφειλέτη και των πιστωτών, όταν όμως η συμφωνία απαιτεί τη διάθεση περιουσιακών στοιχείων (concordato liquidatorio), η διαδικασία συνεχίζεται για την εκποίηση και ως εκ τούτου ολοκληρώνεται όταν πουληθούν όλα τα περιουσιακά στοιχεία και διανεμηθεί το προϊόν στους πιστωτές.

Με την περάτωση του προληπτικού διακανονισμού και του πτωχευτικού συμβιβασμού, ο πτωχός απαλλάσσεται από όλες τις οφειλές του.

15 Ποια είναι τα δικαιώματα των πιστωτών μετά την περάτωση της διαδικασίας αφερεγγυότητας;

Μετά την περάτωση της διαδικασίας αφερεγγυότητας, οι πιστωτές μπορούν να επισπεύσουν καταδιωκτικά μέτρα κατά του οφειλέτη με σκοπό να εισπράξουν τις ανεξόφλητες οφειλές (δηλαδή το μέρος των οφειλών που δεν ικανοποιήθηκε από τον σύνδικο), εκτός εάν έχει λάβει χώρα διαδικασία απαλλαγής από τις οφειλές, οπότε οι πιστωτές δεν μπορούν να προβάλουν καμία αξίωση κατά του πτωχού.

Μετά την ολοκλήρωση συμβιβασμού με τους πιστωτές, οι πιστωτές δεν μπορούν να προβάλουν καμία αξίωση κατά του οφειλέτη. Εάν, ωστόσο, ο οφειλέτης δεν εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του, οι πιστωτές μπορούν να υποβάλουν αίτηση διάρρηξης του συμβιβασμού. Η αίτηση αυτή υποβάλλεται εντός προθεσμίας ενός έτους.

16 Πού καταλογίζονται το κόστος και οι δαπάνες της διαδικασίας αφερεγγυότητας;

Το κόστος της διαδικασίας αφερεγγυότητας βαρύνει την ίδια τη διαδικασία και εξοφλείται από το προϊόν της εκποίησης της περιουσίας.

Εάν δεν υπάρχει περιουσία, ο σύνδικος και οι δαπάνες που αναλαμβάνει ο σύνδικος εξοφλούνται από το δημόσιο.

17 Ποιοι είναι οι κανόνες που άπτονται της ακυρότητας, της ακυρωσίας ή του ανενεργού των επιβλαβών για όλους τους πιστωτές δικαιοπραξιών;

Πράξεις του πτωχού που διενεργήθηκαν πριν από την έναρξη της διαδικασίας αφερεγγυότητας μπορούν να ανακληθούν εάν διενεργήθηκαν εντός συγκεκριμένης περιόδου (ένα έτος ή έξι μήνες) πριν από την έναρξη της διαδικασίας.

Πράξεις που διενεργήθηκαν από τον πτωχό μετά την έναρξη της διαδικασίας αφερεγγυότητας είναι άκυρες.

Πράξεις ειδικής διαχείρισης που διενεργήθηκαν κατά τη διάρκεια του προληπτικού διακανονισμού χωρίς την έγκριση του δικαστηρίου είναι άκυρες.

Τελευταία επικαιροποίηση: 29/10/2018

Την έκδοση αυτής της σελίδας στην εθνική γλώσσα διαχειρίζεται ο αντίστοιχος αρμόδιος επαφής του ΕΔΔ. Οι μεταφράσεις έχουν γίνει από την αρμόδια υπηρεσία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι τυχόν αλλαγές που επιφέρει η αρμόδια εθνική αρχή στο πρωτότυπο ενδέχεται να μην έχουν περιληφθεί ακόμα στις μεταφράσεις. Η Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Δικαστικό Δίκτυο δεν αναλαμβάνουν καμία απολύτως ευθύνη όσον αφορά πληροφορίες ή δεδομένα που περιέχονται ή αναφέρονται στο παρόν έγγραφο. Βλ. την ανακοίνωση νομικού περιεχομένου για τους κανόνες πνευματικής ιδιοκτησίας που ισχύουν στο κράτος μέλος που είναι αρμόδιο για την παρούσα σελίδα.