Let op: de oorspronkelijke versie van deze pagina (Duits) is onlangs gewijzigd. Aan de vertaling in het Nederlands wordt momenteel gewerkt.
Swipe to change

Verdachten (in strafzaken)

Het doel van het strafrechtelijk onderzoek is om de feiten vast te stellen, zodat de vervolgingsautoriteiten kunnen besluiten of de verdachte strafbare feiten ten laste moeten worden gelegd dan wel of de zaak moet worden gesloten. In het eerste geval is de aan het proces voorafgaande procedure ook bedoeld om het proces snel te laten verlopen.

Uit welke fasen bestaat het strafrechtelijk onderzoek?

  • Het doel van het strafrechtelijk onderzoek (of vooronderzoek) is om te bepalen of er een strafbaar feit is gepleegd, en zo ja door wie.
  • Zodra een onderzoek wordt geopend naar een persoon die van een specifiek misdrijf wordt verdacht, zal dit er doorgaans toe leiden dat die persoon een strafbaar feit ten laste zal worden gelegd.
  • De rechtbank moet bepaalde stappen nemen in het onderzoek. Het misdrijf moet worden gereconstrueerd en er moet een zogeheten contradictoire procedure worden gevolgd. De openbare aanklager en de raadsman of -vrouw van de verdachte zijn samen met de verdachte aanwezig tijdens deze procedure en hebben het recht om de persoon die wordt verhoord, vragen te stellen. Als zij dit in het publieke belang achten, kunnen de vervolgingsautoriteiten de rechtbank ook vragen of ze aanvullend bewijs mogen indienen.
  • De vervolgingsautoriteiten en/of de recherche kunnen de meeste onderzoekshandelingen op eigen initiatief uitvoeren, zonder voorafgaande toestemming van de rechtbank. Deze handelingen bestaan in het bijzonder uit het verkrijgen van informatie en het verhoren van personen en uit het vaststellen van de identiteit van personen, doorzoekingen, enz.
  • Om voorlopige hechtenis op te leggen en deze te verlengen is een gerechtelijk bevel nodig. Hetzelfde geldt voor het gebruik van dwangmaatregelen in verband met grondrechten (zoals het doorzoeken van plaatsen waarop huisrechten berusten, het inzien van bankrekeningen, het afluisteren van telefoongesprekken en het analyseren van telefoongegevens).
  • De vervolgingsautoriteiten moeten het onderzoek beëindigen als er geen strafbaar feit is gepleegd of als de vastgestelde feiten onvoldoende zijn om de verdachte te veroordelen. In alle andere gevallen, wanneer de feiten in voldoende mate zijn vastgesteld, moeten de vervolgingsautoriteiten de verdachte in staat van beschuldiging stellen bij de bevoegde rechtbank.
  • De vervolgingsautoriteiten kunnen afzien van verdere vervolging (afdoening buiten proces) in zaken die niet kunnen worden beëindigd, maar waarin een gerechtelijke uitspraak niet nodig lijkt te zijn omdat de verdachte (in de meeste gevallen) een boete betaalt. Afdoening buiten proces is niet mogelijk als het strafbare feit tot de dood van een persoon heeft geleid, als de zaak binnen de jurisdictie van een lekenrechtbank of een juryrechtbank valt of als er een gevangenisstraf van meer dan vijf jaar op staat (als regel).

Mijn rechten tijdens het onderzoek

U hebt verschillende rechten, afhankelijk van de verschillende stappen en fasen van het onderzoek:

De volgende rechten hebt u in elk geval, ongeacht de fase waarin de procedure zich bevindt:

  • U moet zo snel mogelijk in kennis worden gesteld van het feit dat er een onderzoek tegen u wordt uitgevoerd, evenals van het misdrijf waarvan u wordt verdacht en van uw belangrijkste procedurele rechten;
  • Tijdens elke fase van de procedure hebt u recht op een raadsman of -vrouw, die u zelf kunt kiezen of die u kunt aanvragen (zie informatieblad 1). Als de feiten of de juridische vraagstukken complex zijn, kunt voor de duur van de hele procedure om toewijzing van een raadsman of -vrouw verzoeken. In strafprocedures tegen buitenlanders die niet bekend zijn met het Oostenrijkse rechtssysteem is dit de meest gebruikelijke optie. In alle gevallen waarin de zogeheten verplichte verdediging van toepassing is, zal u een raadsman of raadsvrouw worden toegewezen als u er niet zelf een benoemd. Als u niet wordt vertegenwoordigd door een raadsman of -vrouw, moet u de kosten van de toegevoegde raadsman of -vrouw betalen;

De belangrijkste fasen waarin u moet worden bijgestaan door een raadsman of -vrouw zijn: tijdens de hele periode van de voorlopige hechtenis, tijdens de procedure voor de opname in een inrichting van verstandelijke gehandicapte plegers van een misdrijf, tijdens de behandeling door een leken- of juryrechtbank en tijdens een proces met één rechter als het misdrijf kan leiden tot een gevangenisstraf van meer dan drie jaar;

  • het recht om uw strafdossier te raadplegen;
  • het recht om commentaar te geven op de tegen u ingebrachte beschuldigingen of om te zwijgen;
  • het recht om te vragen om toelating van bewijs;
  • het recht om beroep aan te tekenen tegen maatregelen van de vervolgingsautoriteiten of de recherche en tegen beslissingen van de rechtbank;
  • het recht op een tolk/vertaler.

Onderzoek en bewijsvergaring (1)

Wie voert het onderzoek uit?

De vervolgingsautoriteiten die leiding geven aan de recherche zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van het onderzoek. De recherche zal het onderzoek ofwel op eigen initiatief starten, ofwel als een derde een misdrijf meldt bij de politie, ofwel op verzoek van de openbare aanklager.

Welke informatie zal ik krijgen?

De vervolgingsautoriteiten of de recherche moeten u in elk geval in kennis stellen van het feit dat er een onderzoek naar u is gestart en van de reden daarvoor. Bovendien moet u worden meegedeeld dat u als verdachte niet verplicht bent een verklaring af te leggen en dat als u een verklaring aflegt, deze tegen u kan worden gebruikt.

Als u het misdrijf waarvan u wordt verdacht hebt gepleegd en u bekent (u verklaart dat u schuldig bent), zal dat een belangrijke verzachtende omstandigheid zijn waarmee de rechtbank bij het bepalen van de hoogte van de straf rekening zal houden. Een schuldbekentenis zal de loop van het proces echter niet beïnvloeden.

Wat gebeurt er als ik geen Duits spreek?

Als u niet adequaat in het Duits kunt communiceren, hebt u recht op een gratis tolk die u tijdens het verhoor zal bijstaan. U hoeft geen vragen te beantwoorden als er geen tolk aanwezig is en u doet er goed aan om dat ook niet te doen. De tolk zal de vragen vertalen in een taal die u wel spreekt. Vervolgens zal de tolk uw antwoorden in het Duits vertalen.

De tolk moet in elk geval de informatie en de instructies over de wettelijke aspecten die u verplicht moeten worden gegeven, vertalen. Als u dat wilt, zal de tolk u ook bijstaan tijdens uw contacten met een toegevoegd raadsman of -vrouw. Dat geldt niet als u zelf een advocaat hebt gekozen.

Wanneer u in kennis wordt gesteld van een bevel van de vervolgingsautoriteiten of een beslissing van de rechtbank, kunt u vragen om vertaling van deze documenten. Wanneer u uw dossier wilt inzien, zult u alleen worden bijgestaan door een tolk als u geen raadsman of -vrouw hebt en het onredelijk is om te verwachten dat u zelf voor vertaling van de relevante onderdelen van het dossier kunt zorgen.

Mag ik contact met een advocaat opnemen?

Een advocaat is niet verplicht, behalve in gevallen waarin u door een raadsman of -vrouw moet worden vertegenwoordigd. Maar ongeacht of u in hechtenis bent genomen of niet, hebt u te allen tijde het recht om, als u dat wilt, een advocaat te raadplegen. Ook voor uw contacten met de toegevoegd raadsman of -vrouw moet een tolk beschikbaar worden gesteld.

Als u wordt aangehouden en de naam van een advocaat kent waarvan u wilt dat deze u verdedigt, kunt u ook direct contact met hem of haar opnemen via de politie. Als u geen advocaat kent, kunt u gebruikmaken van de piketdienst van de Orde van Advocaten (informatieblad 1).

Zullen mijn vingerafdrukken worden genomen of zal er DNA worden afgenomen?

De politie heeft het recht om uw kleding en bezittingen te doorzoeken. Voor verder lichamelijk onderzoek zijn toestemming van de rechtbank en een bevel van de openbare aanklager nodig.

De politie kan vingerafdrukken nemen als dat nodig is om uw identiteit vast te stellen. Het openbaar ministerie kan speeksel afnemen voor een DNA-analyse. Voor het uitvoeren van de DNA-analyse zelf is toestemming van de rechtbank nodig.

Kunnen mijn woning, bedrijfspand, auto en dergelijke worden doorzocht?

Plaatsen en objecten kunnen worden doorzocht als mag worden aangenomen dat daar verdachte personen aanwezig zijn of bewijs kan worden veiliggesteld. Om plaatsen te doorzoeken waar huisrechten op rusten is toestemming van de rechtbank nodig. Op bevel van de openbare aanklager mag de politie ook andere plaatsen en objecten doorzoeken.

Zal ik worden geïnformeerd over het bewijs dat tegen mij is verzameld?

Als verdachte hebt u het recht om uw dossier in te zien. Op deze wijze kunt u te weten komen welk bewijs er tegen u is verzameld. In uitzonderlijke gevallen kunnen afzonderlijke delen van het dossier niet ter inzage worden vrijgegeven. U hebt het recht om op elk moment uw eigen bewijs aan te dragen.

Over welke rechtsmiddelen beschik ik tijdens het onderzoek?

U kunt uzelf verdedigen tegen elke maatregel die de recherche of de vervolgingsautoriteiten tijdens het onderzoek nemen door bezwaar te maken als u vindt dat uw rechten worden geschonden. Hiervoor geldt geen tijdslimiet.

De rechtbank zal een beslissing nemen over uw bezwaar, tenzij de vervolgingsautoriteiten uw opvatting bevestigen. Tegen een beslissing van de rechtbank kan hoger beroep worden ingesteld bij een hogere regionale rechtbank (Oberlandesgericht). Het bezwaar moet worden ingediend bij de vervolgingsautoriteiten.

U hebt het recht om bij het Oberlandesgericht hoger beroep in te stellen tegen beslissingen van de rechtbank, met name tegen beslissingen die van invloed zijn op uw basisrechten.

Het beroep moet binnen veertien dagen bij de vervolgingsautoriteiten of de rechtbank van eerste aanleg worden ingediend.

Moet ik tijdens het onderzoek aanwezig zijn?

U bent niet verplicht om gedurende de hele onderzoeksprocedure in Oostenrijk te blijven. Ook uw raadsman of -vrouw kan ervoor zorgen dat uw rechten tijdens het onderzoek worden gerespecteerd (als u wilt dat hij of zij dat doet).

U moet naar Oostenrijk reizen om te worden verhoord. Er is geen bepaling die verhoor via een videoverbinding tijdens het onderzoek toestaat, en ook technisch is dit niet mogelijk.

Aanhouding en voorlopige hechtenis (inclusief het Europees aanhoudingsbevel) (2)

Waarom kan ik in verzekering worden gesteld?

U kunt alleen in verzekering worden gesteld als er sterke aanwijzingen zijn dat u een misdrijf heeft gepleegd en er daarnaast een reden is om u vast te houden (het risico dat u zich aan het onderzoek onttrekt, het risico dat er bewijs wordt vernietigd, het risico dat u een nieuw misdrijf pleegt). Voor uw aanhouding (door ambtenaren van de recherche) is toestemming van de rechtbank vereist (tenzij u op heterdaad wordt betrapt of er onmiddellijk gevaar dreigt).

Voorlopige hechtenis moet worden opgelegd door de rechtbank en moet worden doorgebracht in een huis van bewaring. Het openbaar ministerie kan u maximaal 48 uur vasthouden, waarna u onverwijld voor de rechter moet worden voorgeleid.

In de wet wordt niet specifiek vermeld of en hoe u uw familie en vrienden op de hoogte kunt brengen van uw aanhouding. In elk huis van bewaring en in elke gevangenis zijn sociale diensten beschikbaar om u hierbij te helpen.

Welke informatie moet mij worden gegeven als ik in verzekerde bewaring word gesteld?

Het besluit over uw inverzekeringstelling moet aan u worden voorgelezen, indien nodig met behulp van een tolk. Er moet een schriftelijke kopie van dit besluit aan u worden overhandigd. In het besluit wordt het soort misdrijf vermeld waarvoor er sterke aanwijzingen bestaan dat u het heeft gepleegd. Ook moeten alle feiten worden vermeld die naar het oordeel van de rechtbank uw inverzekeringstelling rechtvaardigen.

Gedurende de hele periode van uw voorlopige hechtenis moet u worden vertegenwoordigd door een raadsman of -vrouw. Als u niet zelf een raadsman of -vrouw benoemt, zal er een aan u worden toegewezen.

Het besluit van de rechtbank om voorlopige hechtenis op te leggen wordt tijdens een hoorzitting genomen.

U kunt binnen een termijn van drie dagen bij het Oberlandesgericht beroep instellen tegen het besluit om u voorlopige hechtenis op te leggen of om de voorlopige hechtenis te verlengen.

Hoe lang kan ik in voorlopige hechtenis worden gehouden?

Elk besluit over het opleggen van voorlopige hechtenis geldt voor een beperkte tijd. Het besluit om voorlopige hechtenis op te leggen geldt voor veertien dagen. Het besluit om de voorlopige hechtenis voor de eerste keer te verlengen geldt voor een maand. Elk volgend besluit om de voorlopige hechtenis te verlengen geldt voor twee maanden.

De voorlopige hechtenis mag in totaal niet langer dan zes maanden duren, maar kan worden verlengd vanwege de ernst van het misdrijf. Hier kunt u meer informatie vinden.

Mag ik bezoek ontvangen tijdens mijn voorlopige hechtenis, en zal ik medische hulp krijgen?

Iedereen die in voorlopige hechtenis zit, heeft het recht om tweemaal per week bezoekers te ontvangen. Uw advocaat mag u op elk moment tijdens uw voorlopige hechtenis bezoeken, ongeacht de regels voor het ontvangen van bezoek.

In elk huis van bewaring en in elke gevangenis zijn medische diensten beschikbaar. De wet bepaalt dat u recht hebt op benodigde medische behandeling door medische specialisten.

Mag ik als burger van een ander land contact opnemen met de ambassade van mijn land?

U hebt het recht om contact op te nemen met de ambassade van uw land en u kunt het adres hier vinden. De politie en de vervolgingsautoriteiten zijn verplicht om contact met uw diplomatiek vertegenwoordiger op te nemen indien u dit wilt.

Wat gebeurt er als ik gearresteerd ben op basis van een Europees aanhoudingsbevel?

Als een lidstaat een Europees aanhoudingsbevel uitvaardigt, kunt u in een andere lidstaat worden aangehouden en worden overgeleverd aan het land dat het aanhoudingsbevel heeft uitgevaardigd. De Oostenrijkse wet vereist dat u in verzekerde bewaring wordt gehouden tot uw overlevering. Een rechtbank zal hiertoe bevel geven. Tijdens de hoorzitting die voor dit doel wordt gehouden, hebt u recht op een raadsman of -vrouw, en indien nodig op een tolk.

Tenlastelegging (3)

Na het onderzoek kunnen de vervolgingsautoriteiten concluderen dat een veroordeling waarschijnlijk is. In dat geval wordt u bij de bevoegde rechtbank in staat van beschuldiging gesteld.

De beschuldiging moet de vorm hebben van een gemotiveerde tenlastelegging die moet worden ingediend bij een lekenrechtbank of een juryrechtbank als op het misdrijf waarvan u wordt beschuldigd een gevangenisstraf van meer dan vijf jaar staat. Voor misdrijven waarop kortere straffen van toepassing zijn, hoeven de vervolgingsautoriteiten alleen een schriftelijke tenlastelegging in te dienen, die niet gemotiveerd hoeft te worden, bij één rechter van een regionale rechtbank of de arrondissementsrechtbank.

Hoe kan ik mijzelf tegen de beschuldiging teweerstellen?

U kunt bezwaar tegen een akte van tenlastelegging aantekenen binnen veertien dagen nadat deze aan u is betekend. Het Oberlandesgericht zal een besluit nemen over uw bezwaar (meer informatie over de redenen om bezwaar te maken kunt u hier vinden). U kunt zowel mondeling als schriftelijk bezwaar aantekenen.

Als het Oberlandesgericht uw bezwaar gerechtvaardigd vindt, kan het de strafprocedure opschorten of de vervolgingsautoriteiten opdracht geven om verder onderzoek te verrichten.

Als uw bezwaar wordt afgewezen, of als u geen bezwaar aantekent, wordt de tenlastelegging van kracht en moet de rechtbank die de zaak in behandeling heeft, het proces voorbereiden.

Als de tenlastelegging een strafbaar feit betreft, kunt u geen bezwaar aantekenen. De wet vereist echter dat de rechtbank die de zaak behandelt, de geldigheid van de tenlastelegging beoordeelt. Als de rechtbank van oordeel is dat de tenlastelegging op grond van een van de in de wet genoemde redenen niet gerechtvaardigd is, kan deze besluiten om de strafrechtelijke procedure te beëindigen.

Voorbereiding op het proces door de verdediging (4)

Wat gebeurt er vóór het begin van het proces?

Zodra u in staat van beschuldiging bent gesteld, is het niet langer mogelijk om de toegang tot uw dossier te beperken. Uiterlijk vanaf dit moment hebt u toegang tot het volledige dossier waarover de rechtbank beschikt. De rechtbank bereidt het proces voor.

Als u wilt, kunt om bewijs vragen dat u kan helpen tijdens de voorbereiding op het proces. U kunt in het bijzonder vragen dat bepaalde getuigen worden gehoord. In uw verzoek om bewijs dient u aan te geven welke feiten u met behulp van het desbetreffende bewijs wilt bewijzen. Ook kan u worden gevraagd te verklaren waarom u denkt dat het bewijs waarom u vraagt, passend is.

Hoe moet ik samenwerken met mijn raadsman of -vrouw?

Als er een akte van tenlastelegging is afgegeven, moet u tijdens het proces verplicht worden vertegenwoordigd door een raadsman of raadsvrouw. Als u niet zelf een raadsman of -vrouw benoemt, zal er een aan u worden toegewezen.

In strafprocessen met één rechter of bij arrondissementsrechtbanken is het niet verplicht om een raadsman of -vrouw te benoemen. U kunt zich echter op elk moment door een raadsman of -vrouw laten vertegenwoordigen of om de benoeming van een raadsman of -vrouw vragen als de zaak ingewikkeld is. In de regel zal dit het geval zijn als de verdachte uit het buitenland komt en niet bekend is met het Oostenrijkse rechtsstelsel.

U doet er goed aan om uw raadsman of -vrouw in kennis te stellen van al het bewijsmateriaal waarover u beschikt en waarvan u denkt dat het u kan vrijpleiten van de beschuldiging(en). Uw raadsman of -vrouw zal vervolgens op de geëigende wijze de nodige verzoeken voor het aandragen van bewijs indienen.

Wat gebeurt er als ik eerder ben veroordeeld voor of vrijgesproken van het misdrijf waarvan ik nu in een andere lidstaat word beschuldigd?

Als een rechtbank in een lidstaat al een definitief besluit heeft genomen over dezelfde tenlastelegging, kunt u daarvoor niet nogmaals worden vervolgd in een andere lidstaat.

U moet zo snel mogelijk (tijdens het onderzoek) de nodige verzoeken met betrekking tot dit feit indienen. Omgekeerd kunt u, als u bent veroordeeld voor of bent vrijgesproken van een misdrijf in Oostenrijk, niet meer voor hetzelfde feit voor de rechter worden gebracht in een andere lidstaat.

Links

Voorlopige hechtenis

Wet betreffende schadevergoeding in strafzaken

Laatste update: 22/06/2018

De verschillende taalversies van deze pagina worden bijgehouden door de betrokken lidstaten. De informatie wordt vertaald door de diensten van de Europese Commissie. Eventuele aanpassingen zijn daarom mogelijk nog niet verwerkt in de vertalingen. De Europese Commissie aanvaardt geen verantwoordelijkheid of aansprakelijkheid met betrekking tot informatie of gegevens in dit document. Zie de juridische mededeling voor auteursrechtelijke bepalingen van de lidstaat die verantwoordelijk is voor deze pagina.
Sommige pagina's van deze website worden aangeleverd door de EU-landen. Momenteel doen zij het nodige om die pagina's aan te passen aan de terugtrekking van het Verenigd Koninkrijk uit de Europese Unie. Mocht bepaalde informatie nog niet het vertrek van het Verenigd Koninkrijk uit de Europese Unie weerspiegelen, dan is dit onbedoeld en zal dit worden gecorrigeerd.

Feedback

Met onderstaand formulier kunt u ons opmerkingen en feedback sturen over onze nieuwe website